Türkiye Geneli Sigorta Tahkim DanışmanlığıÇalışma Saatleri: Pzt-Cum 09:00 - 18:00
Bilgi Bankasına Dön
PİLLAR MAKALE Araç Mahrumiyet 26 Nisan 2026 · Güncelleme: 20 Ekim 2026

Araç Mahrumiyet Bedeli Nedir? Nasıl Alınır? 2026 Güncel Rehber

Kaza sonrası aracınız serviste tamirdeyken işe nasıl gideceksiniz? İşte tam burada devreye araç mahrumiyet bedeli giriyor. Trafik sigortasının ödemediği, kusurlu sürücü ve araç sahibinden istenen bu hakkın kimden, hangi süre üzerinden ve nasıl hesaplandığını adım adım anlatıyoruz.

M
Av. Melih Küçükcankurtaran
Sigorta Hukuku Uzmanı · 10+ Yıl Deneyim

Kısa Cevap: Mahrumiyet Bedeli Trafik Sigortasından Değil, Kusurludan İstenir

Araç mahrumiyet bedeli, aracın onarımda kaldığı sürede kullanılamamasının parasal karşılığıdır. En kritik nokta kimden isteneceğidir: ZMSS Genel Şartları A.6-(k) bendi «gelir kaybı, kâr kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi» yansıma ve dolaylı zararları teminat dışında bıraktığı için, mahrumiyet bedeli kusurlu tarafın zorunlu trafik sigortasından istenemez; muhatap kusurlu sürücü ve işleten (araç sahibi), yol ise adli yargıda açılacak tazminat davasıdır (Yargıtay 17. HD 2016/13972 E. 2017/6476 K.; 4. HD 2023/8085 E. 2023/11250 K.). Buna karşılık değer kaybı gerçek zarardır ve trafik sigortasından istenir. Hesap: emsal aracın günlük kiralama bedeli × belgelenen onarım süresi (örnek: 1.500 TL × 15 gün = 22.500 TL); gerçekten araç kiralamış ve fatura almış olmanız zorunlu değildir.

Araç Mahrumiyet Bedeli Nedir?

Araç mahrumiyet bedeli (araç kullanamamanın bedeli), trafik kazası sonrası aracın onarımda kaldığı süre boyunca araç sahibinin ulaşımdan yoksun kalmasının maddi karşılığıdır. Bu bedel, ZMSS Genel Şartları A.6-(k) uyarınca dolaylı zarar sayıldığından zorunlu trafik sigortasından değil, kazada kusurlu sürücü ve işletenden (araç sahibinden) talep edilir. Hukuki dayanak TBK m. 49 vd. ile KTK m. 85'tir.

Araç mahrumiyet bedeli, araç değer kaybından ayrı bir tazminat kalemidir. Değer kaybı aracın piyasa değerindeki düşüşü ifade ederken, mahrumiyet bedeli aracı kullanamamanın bedelidir. Her iki tazminat da aynı anda talep edilebilir.

⚖️ Hukuki Dayanak:
TBK m. 49-52 (Haksız Fiil), KTK m. 85 (İşleten Sorumluluğu), KTK m. 91 (Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası). Yargıtay, aracın kullanılamaması nedeniyle uğranılan zararın haksız fiil sorumluluğu kapsamında tazmin edilmesi gerektiğini içtihat etmiştir.

Kiralama Faturası Zorunlu mu? (Yargıtay Cevaplıyor)

Sigorta şirketlerinin en sık kullandığı gerekçe budur: "Araç kiralamanız ve fatura ibraz etmemişsiniz, dolayısıyla zararınız yok." Ancak Yargıtay bu yaklaşımı açıkça reddetmektedir.

📌 Yargıtay 4. HD — Kiralama Faturası Zorunlu Değildir

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihadına göre, araç sahibinin fiilen araç kiralaması ve kiralama faturası ibraz etmesi zorunlu değildir. Aracı kullanamamanın kendisi zaten somut bir zarardır. Kişi toplu taşıma kullanmış olsa bile, kendi aracını kullanma imkanından yoksun kaldığı süre boyunca mahrumiyet bedeli hak eder. Bu bedel, emsal nitelikteki aracın günlük kiralama bedeli esas alınarak hesaplanır.

📌 Yargıtay 17. HD — Makul Onarım Süresi Tespiti

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi (şimdi 4. HD'ye devredildi), mahrumiyet bedelinin hesabında makul onarım süresinin esas alınması gerektiğini belirtmiştir. Aracın serviste fiilen kaldığı süre ile makul onarım süresi farklı olabilir; onarımın gecikmesine araç sahibi neden olmuşsa, sadece makul süre üzerinden hesaplama yapılır. Parça tedarik süresinin uzaması ise araç sahibinin kusurundan kaynaklanmadığı sürece mahrumiyet süresine dahil edilir.

Araç Mahrumiyet Bedeli Nasıl Hesaplanır?

Mahrumiyet bedeli hesaplaması basit bir formüle dayanır:

Mahrumiyet Bedeli = Günlük Kiralama Bedeli × Onarım Süresi (Gün)

Örnek: Günlük 1.500 TL kiralama × 15 gün onarım = 22.500 TL

Hesaplamayı etkileyen faktörler şunlardır:

  • Aracın sınıfı ve markası: Emsal nitelikteki aracın günlük kiralama bedeli baz alınır. Lüks araçlar için daha yüksek, ekonomik araçlar için daha düşük bedel belirlenir.
  • Onarım süresi: Servis iş emri tarihleri, parça sipariş belgeleri ve teslimat tarihi ile belgelenir.
  • Pert durumu: Araç pert ise onarım süresi yerine yeni bir araç temin edilebilmesi için gereken makul süre esas alınır; bu süre de sabit bir gün sayısı değildir, bilirkişi tarafından somut olaya göre belirlenir.
  • Ticari araç: Ticari araçlarda zarar çoğu zaman kiralama bedeli yerine net kazanç kaybı olarak hesaplanır (aşağıdaki ticari araç bölümüne bakın).

Günlük emsal bedel nasıl seçilir? Bilirkişi, kendi aracınızla aynı segmentte, yakın model yılında ve benzer donanımdaki bir aracın kaza tarihindeki günlük kiralama rayicini esas alır; bugünün fiyatı ya da bir üst segmentin fiyatı değil. Kiralama firmaları kısa süreli kiralamada günlük, uzun süreli kiralamada indirimli fiyat uyguladığından, 20 günü aşan sürelerde haftalık/aylık tarifeden günlüğe çevrilmiş bir bedel karşınıza çıkabilir. Dosyaya kaza tarihine yakın, aynı segmentten en az üç teklif ya da ekran görüntüsü koymanız, bilirkişinin “ortalama rayiç” takdirini somut veriye bağlar.

Hesabın ikinci çarpanı olan gün sayısı ise çoğu dosyada asıl tartışma konusudur. Aracın serviste kaldığı takvim günleri ile hukuken tazmin edilen “makul süre” aynı şey değildir; bunu bir sonraki bölümde bileşenlerine ayırarak anlatıyoruz.

Mahrumiyet Süresi Nasıl Belirlenir? Beş Bileşen

Mahrumiyet bedelinde tazmin edilen süre, aracın serviste kaldığı tüm günler değil, kaza nedeniyle oluşan hasarın onarımı için gereken makul süredir. Servise giriş tarihi ile fatura tarihi arasındaki farkın doğrudan “mahrumiyet süresi” sayılması, istinaf incelemelerinde sıkça kaldırma sebebi yapılan bir hatadır. Makul süre, aşağıdaki bileşenlerin hasarın niteliğine göre değerlendirilmesiyle ortaya çıkar:

BileşenNeye bakılır?Süreye girer mi?
Hasar tespiti ve eksper incelemesiKaza tarihi, servise teslim, eksper inceleme ve onay tarihiMakul bekleme kadarı girer; sizin geç başvurmanızdan doğan gecikme girmez
Parça tedarik süresiParça sipariş ve teslim belgeleri, parçanın yurt içinde bulunup bulunmadığıKazadan kaynaklanan zorunlu tedarik süresi girer
Fiilî onarım (işçilik) süresiHasarın niteliği: kaporta, boya, şasi düzeltme, mekanik/elektrik işlemleriGirer; ekspertiz raporundaki onarım süresi önemli bir veridir
Servis kaynaklı gecikmeSıra bekleme, servisin işi geciktirmesiMakul süreyi aşan kısım kusurlu taraftan istenemez; servise yöneltilebilir
Araç sahibinden kaynaklı gecikmeOnay vermemek, aracı geç teslim almak, onarımı ertelemekGirmez (TBK m. 52)
📌 “Yargıtay’a göre 30 gün” diye bir kural yok

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi, onarım için 21 gün öngördükten sonra “Yargıtay ilamlarına göre makul süre 30 gündür” diyerek 30 gün üzerinden hesap yapan bilirkişi raporunu yetersiz bulmuş; makul onarım süresinin teknik bir husus olduğunu, Yargıtay’ın bu sürenin belirli bir günün altında olamayacağına dair genel bir içtihadının bulunmadığını ve satıcının ayıbı giderme süreleri gibi başka kanunlardaki sürelerin ölçüt olmadığını belirterek kararı kaldırmıştır (Ankara BAM 26. HD, 11.09.2026, 2025/427 E. 2026/1383 K.).

📌 Servise giriş–fatura tarihi arası yetmez; ikame araç günleri araştırılır

Aynı daire, aracın servise girdiği gün ile onarım faturası arasındaki 29 günü esas alan raporu, makul süre belirlenmediği için hükme elverişli saymamış; kazadan veya hasardan kaynaklanmayan sebeplerle uzayan sürenin zarar verenden istenemeyeceğini, makul sürenin makine mühendisi bilirkişi tarafından belirleneceğini ve kasko sigortacısının sağladığı ikame araç günlerinin de araştırılması gerektiğini vurgulamıştır (Ankara BAM 26. HD, 18.06.2026, 2025/391 E. 2026/1117 K.).

Buna karşılık parça tedariki gerçekten uzun sürüyorsa bu süre makul sürenin içindedir. Yurt dışı menşeli parçaların tedarik süresi dikkate alınarak belirlenen onarım süresi üzerinden yapılan hesabı yerinde bulan bir istinaf kararı, makul sürenin hem onarımda hem pert hâlinde arandığını ve makine mühendisi bilirkişi tarafından tespit edileceğini açıkça belirtir (Ankara BAM 35. HD, 26.12.2024, 2023/1178 E. 2024/1678 K.). Uygulamada en güçlü delil, ekspertiz raporundaki onarım süresi alanı ile servisin parça sipariş ve teslim kayıtlarının birbirini doğrulamasıdır.

Mahrumiyet Bedeli Kimden İstenir? Muhatap Haritası

Mahrumiyet dosyalarında en pahalı hata yanlış muhataba gitmektir: zorunlu trafik sigortacısına yöneltilen talep reddedilir, tahkimde ise üstelik aleyhe vekâlet ücreti doğurur. Aşağıdaki tablo, aynı kazada kimin hangi sıfatla sorumlu olduğunu tek bakışta gösterir:

MuhatapMahrumiyet istenir mi?Dayanak / not
Kusurlu aracın sürücüsüEvetHaksız fiil sorumluluğu (TBK m. 49)
Kusurlu aracın işleteni (ruhsat sahibi, kiralama/filo şirketi)Evetİşleten sorumluluğu (KTK m. 85); sürücü ile birlikte müteselsil sorumluluk (KTK m. 88)
Kusurlu aracın zorunlu trafik sigortacısıHayırZMSS Genel Şartları A.6-(k): dolaylı zarar teminat dışı; tahkim başvurusu reddedilir
Kusurlu aracın İMM (ihtiyari mali mesuliyet) sigortacısıKural olarak hayırBaskın uygulama, ZMSS’nin teminat dışı hâllerinin İMM’de de geçerli olduğu yönündedir; poliçenin özel şartları ayrıca incelenmeli
Kendi kasko sigortacınızPara olarak hayırPoliçede ikame araç klozu varsa hizmet olarak yedek araç sağlanır; verilen günler mahrumiyet hesabından düşülür
Kamuya ait araç (belediye otobüsü, resmî araç)Evet, işleten idaredenBu davalar da adli yargıda görülür (KTK m. 110)
Aracı geç teslim eden servisMakul süreyi aşan kısım içinKusurlu taraf yalnız makul süreden sorumludur; aşan gecikme servisle ilişkinize göre değerlendirilir

Sürücü ile ruhsat sahibi farklı kişilerse ikisine birlikte dava açmak tahsil imkânını artırır; işleten, sürücünün kusurundan da sorumludur. Kazada sizin de kusurunuz varsa mahrumiyet bedeli kusurunuz oranında indirilir (TBK m. 52; KTK m. 86/2). Tam kusurlu tarafın, kendi aracı için karşı taraftan mahrumiyet istemesi ise mümkün değildir.

Kimler Araç Mahrumiyet Bedeli Talep Edebilir?

✅ Talep Edebilir

  • Kusursuz veya az kusurlu araç sahibi
  • Kazada aracı hasar gören herkes
  • Ticari araç sahipleri (ek kazanç kaybı ile)
  • Kiralık araç kullanan kişiler (kiracı)
  • Pert araç sahipleri

❌ Talep Edemez

  • Tam kusurlu araç sahibi
  • Trafiğe çıkma yasağı olan araçlar
  • Garajda durup kullanılmayan araçlar
  • Zamanaşımı geçmiş talepler (2 yıl)

Araç Mahrumiyet Bedeli ile Değer Kaybı Farkı

ÖzellikAraç Mahrumiyet BedeliAraç Değer Kaybı
Ne tazmin eder?Aracı kullanamamanın bedeliAracın piyasa değerindeki düşüş
Hesaplama yöntemiGünlük kiralama × onarım süresiKaza öncesi - kaza sonrası piyasa değeri
Kimden istenir?Kusurlu sürücü ve işleten (trafik sigortası teminat dışı, tahkime gidilmez)Kusurlu aracın trafik sigortacısı (tahkim veya dava) ya da sürücü ve işleten
Birlikte talepSürücü ve işletene karşı açılan aynı davada ikisi birlikte istenebilir; değer kaybı ayrıca tahkimde sigortacıdan alınmışsa davada mahsup edilir
Fatura gerekli mi?Kiralama faturası zorunlu değilHasar tespiti (eksper raporu, onarım belgeleri) gerekli

Sık karıştırılan bir diğer kavram ikame araçtır: ikame araç kendi kasko poliçenizden fiilen yedek araç tahsisi, mahrumiyet bedeli ise kusurlu taraftan istenen parasal tazminattır. Ayrıntılı karşılaştırma için mahrumiyet bedeli ile ikame araç arasındaki fark yazımıza, teminatın kapsamı ve gün sınırları için ikame araç hakkı rehberimize bakabilirsiniz. Aracınızın serviste kaldığı güne göre yaklaşık mahrumiyet tutarını mahrumiyet bedeli hesaplama aracımızla öğrenebilirsiniz.

Sigorta Şirketlerinin Sık Kullandığı Reddetme Gerekçeleri

❌ "Kiralama faturası ibraz etmediniz"
Yargıtay içtihadına göre fatura zorunlu değildir. Aracı kullanamamanın kendisi zarardır.
⚠️ "Mahrumiyet bedeli poliçe kapsamında değil"
Bu itiraz, trafik sigortacısı yönünden haklıdır: ZMSS Genel Şartları A.6-(k) bendi mahrumiyet ve kazanç kaybını teminat dışında bırakır (Yargıtay 17. HD 2016/13972 E. 2017/6476 K.). Talebi sigortacıya değil, kusurlu sürücü ve işletene yöneltin; değer kaybı için aynı itiraz geçersizdir.
❌ "Onarım süresi fazla, 5 günden fazlasını ödemeyiz"
Makul onarım süresi bilirkişi tarafından belirlenir, sigorta şirketinin keyfi sınırlaması hukuka aykırıdır.
❌ "Başka aracınız var, zarara uğramadınız"
Araç sahibinin başka araç sahibi olması mahrumiyet talebini ortadan kaldırmaz. Her araç bağımsız değerlendirilir.

Başvuru Süreci: Adım Adım

1
Servis iş emri ve faturasını saklayın
Aracın servise giriş ve çıkış tarihlerini gösteren iş emri en önemli belgedir. Parça siparişi nedeniyle bekleme olmuşsa sipariş formu da saklanmalıdır.
2
Emsal kiralama fiyatları belirleyin
Aracınızın markası ve modeline eşdeğer bir aracın günlük kiralama bedelini araştırın. En az 3 kiralama firmasından fiyat alırsanız bilirkişi raporu için destekleyici olur.
3
Kusurlu sürücü ve işletene ihtarname gönderin
Mahrumiyet bedeli için muhatap sigorta şirketi değil, kusurlu sürücü ve araç sahibidir; noter ya da KEP üzerinden ihtarname çekip temerrüde düşürün. Aynı kazadaki değer kaybı ve hasar bedeli için ise kusurlu tarafın trafik sigortasına yazılı başvuru yapın (sigortacının yanıt süresi 15 gündür).
4
Sonuç alamazsanız doğru mercie gidin
Mahrumiyet bedeli Sigorta Tahkim Komisyonu'na götürülemez: tahkimin muhatabı yalnızca sigorta kuruluşudur ve talep A.6-(k) gerekçesiyle reddedilir; üstelik reddedilen başvuruda 5684 s.K. m. 30/17 uyarınca aleyhinize vekâlet ücretine hükmedilir. Mahrumiyet için kusurlu sürücü ve işleten aleyhine asliye hukuk/asliye ticaret mahkemesinde dava açılır. Değer kaybını tahkimden, mahrumiyeti aynı kazaya ilişkin davadan istemek mümkündür.
5
Avukat desteği ile sürecinizi hızlandırın
Değer kaybı, hasar ve mahrumiyet kalemlerinin doğru muhataba, doğru yoldan yöneltilmesi hem süreyi kısaltır hem aleyhe vekâlet ücreti riskini ortadan kaldırır. İlk değerlendirme ücretsizdir.

Sayısal Örnek: Kusur Paylaşımlı Kazada Hesap

Aşağıdaki örnek, hesabın her adımının nasıl gerekçelendirildiğini göstermek için kurgulanmıştır; rakamlar varsayımsaldır. Aracı 22 gün serviste kalan, kazada %25 kusurlu bulunan hususi bir otomobil sahibini düşünelim:

KalemDeğerAçıklama
Emsal günlük kiralama (C segment, kaza tarihi)1.600 TLAynı segmentten üç teklifin ortalaması
Eksper inceleme ve onay bekleme2 günKazadan sonraki makul bekleme
Parça tedariki6 günSipariş ve teslim belgeleriyle
Onarım işçiliği9 günEkspertiz raporundaki onarım süresiyle uyumlu
Makul süre toplamı17 günServis sırası için bekletilen 5 gün hariç
Brüt mahrumiyet zararı27.200 TL1.600 TL × 17 gün
Kusur indirimi (sizin %25 kusurunuz)−6.800 TLTBK m. 52; KTK m. 86/2
Talep edilebilir tutar20.400 TLKusurlu sürücü ve işletenden, müteselsilen

Dikkat edilirse aracın serviste kaldığı 22 günün tamamı değil, belgelerle desteklenen 17 günlük makul süre esas alınmıştır. Aynı dönemde kasko sigortacınız size 5 gün ikame araç vermişse bu günler de hesaptan düşülür; aksi hâlde aynı zarar iki kez karşılanmış olur. Haksız fiilde zarar kaza anında doğduğu için faiz kural olarak kaza tarihinden işletilebilir; davada faiz başlangıcının ve türünün açıkça talep edilmesi gerekir, mahkeme talepten fazlasına hükmedemez.

Pert Araçlarda Mahrumiyet Bedeli

Araç pert (ağır hasar, ekonomik ömrünü tamamlamış) ilan edilmişse mahrumiyet bedeli hesabı farklılaşır. Bu durumda araç tamir edilmeyeceği için servis süresi yerine yeni bir araç alınabilmesi için gereken makul süre dikkate alınır. Bu süre için de kanunda ya da Yargıtay içtihadında sabit bir gün sayısı yoktur; bilirkişi, aracın segmentini, ikinci el piyasasında emsal araç bulunabilirliğini ve pert sürecinin olağan akışını (eksper tespiti, pert kararı, tazminat ödemesi, kayıt silme işlemleri) birlikte değerlendirir.

Pert dosyalarında sıkça yapılan bir hata, sigortacının pert tazminatını aylar sonra ödemesi nedeniyle uzayan sürenin tamamını kusurlu sürücüden istemektir. Kusurlu taraf yeni araç teminine yetecek makul süreden sorumludur; ödemenin gecikmesinden doğan zarar ise sigortacının temerrüdü ve faiz sorumluluğu çerçevesinde ayrıca değerlendirilir.

Pert araç sahibi aynı kazadan şu kalemleri birlikte düşünmelidir: aracın kaza tarihindeki rayiç bedeli ile sovtaj (hurda) değeri arasındaki fark (sigortacının eksik ödediği kısım dâhil), makul süre için mahrumiyet bedeli ve varsa çekici/otopark gibi zorunlu giderler. Rayiç ve sovtaj hesabının ayrıntıları için pert araç tazminatı rehberimize bakabilirsiniz.

Ticari Araçlarda Kazanç Kaybı

Ticari araç sahipleri (taksi, kamyon, çekici, servis aracı vb.) için mahrumiyet bedeli çok daha yüksektir. Bunun sebebi, ticari araçta zararın çoğu zaman aracın onarım süresince getirmediği net kazanç üzerinden hesaplanmasıdır. Burada brüt hasılat değil; yakıt, bakım, amortisman gibi araç çalışsaydı katlanılacak giderler düşüldükten sonra kalan net kazanç esas alınır; vergi kayıtları, oda kaydı ve gelir belgeleri bu nedenle önem taşır.

Aynı gün için hem emsal kiralama bedeli hem de kazanç kaybı istenmesi kural olarak mükerrer tazmindir. Aracın yerine kiralık araç tutup işinizi sürdürdüyseniz zararınız kiralama bedelidir; işi sürdüremediyseniz zararınız net kazanç kaybıdır. İspat yöntemi, net kazanç hesabı ve İMM tartışması için ticari araç kazanç kaybı yazımıza göz atabilirsiniz.

💡 Pratik Bilgi:
Ticari araç sahipleri, aracın serviste kaldığı sürede başka bir araç kiralayarak işlerini sürdürmüşlerse, kiralama bedelini de ayrıca talep edebilir. Kiralama faturası bu durumda somut zarar belgesi olarak değerlendirilir.

İspat Dosyası, Zamanaşımı ve Dava Yolu

Mahrumiyet davasının sonucu büyük ölçüde bilirkişinin önüne konan belgelerle belirlenir. Dava açmadan önce aşağıdaki dosyayı eksiksiz hazırlamak, “makul süre belirlenemedi” gerekçesiyle zararın düşük hesaplanmasını önler:

  • Kaza belgesi: Kaza tespit tutanağı veya kolluk tutanağı; kusur durumunu gösteren TRAMER kaydı.
  • Ekspertiz raporu: Hasarın kapsamını, değişen/onarılan parçaları ve varsa onarım süresini gösterir.
  • Servis kayıtları: İş emri (giriş ve teslim tarihi), parça sipariş ve teslim belgeleri, onarım faturası.
  • Emsal kiralama verisi: Kaza tarihine yakın, aynı segmentten en az üç kiralama teklifi; fiilen araç kiraladıysanız sözleşme ve fatura.
  • İkame araç bilgisi: Kasko sigortacınızdan yedek araç alıp almadığınızı gösteren yazı (alınmadıysa bunu da belgelemek hesabı kolaylaştırır).
  • Ruhsat ve kullanım amacı: Hususi/ticari ayrımı; ticari araçta vergi levhası, oda kaydı ve gelir belgeleri.

Zamanaşımı: Motorlu araç kazalarından doğan maddi tazminat talepleri, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiğiniz tarihten itibaren iki yıl ve her hâlde kaza gününden itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar; fiil ceza kanununda daha uzun zamanaşımına tabi bir suç oluşturuyorsa (ör. yaralanmalı kaza) o süre uygulanır (KTK m. 109). Maddi hasarlı kazalarda iki yıllık süre kaçırılmamalıdır.

Dava yolu: Dava, kusurlu sürücü ve işleten aleyhine adli yargıda açılır; kusurlu araç belediyeye veya başka bir kamu kurumuna ait olsa bile görevli yargı yolu değişmez (KTK m. 110). Kazanın olduğu yer mahkemesi de yetkilidir. Uyuşmazlık iki tacir arasında ve ticari işletmeleriyle ilgiliyse ticari dava niteliği kazanır; konusu para olan ticari davalarda dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır (TTK m. 5/A). Mahrumiyet süresi ve günlük bedel bilirkişi incelemesiyle netleştiğinden, belirsiz alacak davasının 7589 sayılı Kanunla kaldırılmasından sonra yeni davalar kısmi dava olarak açılır; talep, bilirkişi raporundan sonra tahkikat sonuna kadar bir defaya mahsus artırılabilir ve artırılan kısım için de zamanaşımı dava tarihinde kesilmiş sayılır (HMK m. 109/4).

Değer kaybını tahkimde sigortacıdan almış olmanız bu davayı engellemez; tahkimde tahsil edilen kalemler davada mahsup edilir. Aynı kazadan doğan değer kaybı kaleminin nasıl hesaplandığı için araç değer kaybı rehberimize bakabilirsiniz.

Güncel içtihat: Yargıtay ve BAM'ın 2026 kararlarından haftalık seçkimiz için bakın: Haftanın Sigorta Kararları #1

Araç serviste aylarca kaldıysa: makul onarım süresini aşan gecikmenin bedeli kusurlu taraftan değil, aracı geç teslim eden servisten istenebilir. İstanbul BAM 3. Hukuk Dairesi'nin 735.000 TL'lik 2026 kararını araç serviste aylarca kaldı: gecikme tazminatı yazımızda inceledik.

📍 İstanbul'daki dosyalar için: İstanbul sigorta avukatı

Kiraladığınız araçla kaza yaptıysanız ve rent a car şirketi aracın serviste kaldığı günleri sizden istiyorsa: Rent a car kazasında yatış parası: ödemek zorunda mısınız?

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Araç mahrumiyet bedeli nedir?

Trafik kazası sonrası aracın serviste tamir edildiği süre boyunca aracı kullanamamanın maddi karşılığıdır. ZMSS Genel Şartları A.6-(k) uyarınca dolaylı zarar sayıldığından trafik sigortasından değil, kusurlu sürücü ve işletenden talep edilir.

Kiralama faturası zorunlu mu?

Hayır. Yargıtay'ın yerleşik içtihadına göre araç sahibinin fiilen araç kiralaması ve fatura ibraz etmesi zorunlu değildir.

Araç mahrumiyet bedeli nasıl hesaplanır?

Aracın sınıfına uygun günlük kiralama bedeli ile aracın serviste kaldığı gün sayısı çarpılarak hesaplanır.

Tahkim'den talep edilebilir mi?

Hayır. Mahrumiyet bedeli ZMSS teminatı dışında olduğundan Sigorta Tahkim Komisyonu başvurusu reddedilir ve aleyhinize vekâlet ücreti doğar. Talep, kusurlu sürücü ve işleten aleyhine mahkemede açılacak davayla ileri sürülür. Değer kaybı ise tahkimden istenebilir.

Ticari araçta mahrumiyet bedeli daha mı yüksek?

Çoğu zaman evet. Ticari araçta zarar net kazanç kaybı üzerinden hesaplanır; brüt hasılattan giderler düşülür ve vergi levhası, oda kaydı ile gelir belgeleriyle ispatlanır. Aynı gün için hem kiralama bedeli hem kazanç kaybı istenemez.

Zamanaşımı ne kadardır?

Zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrenmeden itibaren 2 yıl, her hâlde kazadan itibaren 10 yıl; fiil daha uzun ceza zamanaşımına tabi bir suçsa o süre uygulanır (KTK m. 109).

Makul onarım süresi en az 30 gün mü kabul edilir?

Hayır. Yargıtay içtihadında makul onarım süresinin belirli bir günün altında olamayacağına dair genel bir kural yoktur. Süre, hasarın niteliği, parça tedariki ve onarım işlemleri dikkate alınarak makine mühendisi bilirkişi tarafından somut olaya göre belirlenir.

Kusurlu araç belediye otobüsü ise mahrumiyet bedeli kimden istenir?

İşleten idareden ve sürücüden istenir. Kamuya ait araçların sebep olduğu zararlara ilişkin davalar da adli yargıda görülür (KTK m. 110); trafik sigortası bu kalem için yine teminat dışıdır.

Araç Mahrumiyet Bedelinizi Talep Edin

Kaza sonrası aracınız servisteyken uğradığınız zararı birlikte tahsil edelim. İlk değerlendirme ücretsizdir.

WhatsApp Hemen Arayın

Değer kaybını tahkimde sigortacıdan aldıysanız, trafik sigortası teminatı dışındaki mahrumiyet bedelini kusurlu sürücü ve araç sahibinden ayrı bir davayla isteyebilirsiniz. Nasıl yapılacağını tahkimden sonra sürücüye dava yazımızda anlattık.

Mahrumiyet süresinin eksper raporundaki onarım süresiyle nasıl ispatlandığına dair güncel kararlar için Haftanın Sigorta Kararları #4 yazımıza bakabilirsiniz.

MK
Av. Melih Küçükcankurtaran · Ankara Barosu (Sicil No: 32834)
Sigorta hukuku alanında çalışan avukat; araç değer kaybı, pert, araç mahrumiyeti, bedensel zarar ve Sigorta Tahkim Komisyonu uyuşmazlıklarında müvekkillerini temsil eder. Bu yazıdaki karar künyeleri kamuya açık içtihat kaynaklarından alınmış ve karar metinleriyle karşılaştırılarak doğrulanmıştır. Hakkında →

Aracınız Serviste mi? Haklarınızı Öğrenin

İlk değerlendirme tamamen ücretsizdir.

WhatsApp ile İletişimDanışma Formu
WhatsApp ile Ulaşın